Vlaams Haïti Overleg

Port-au-Prince : de schok In Juli 2011 gingen we met onze vier kinderen weer naar Haïti. Het was een geweldige schok om het land terug te zien na de aardbeving van 12 januari 2010 die meer dan 300.000 doden en evenveel gewonden tot gevolg had en meer dan één miljoen mensen dakloos maakte. De meerderheid van hen leeft in honderden kampen rond de uitpuilende hoofdstad. Duizenden tenten, tegen elkaar geplakt : mannen, vrouwen en kinderen op elkaar gepropt in een onvoorstelbare promiscuïteit. Levensomstandigheden die onverdraaglijk zijn. Zij komen ten laste van +/-12.000 NGO’s waarvan het merendeel zich inzet voor hun onmiddellijke levensbehoeften : drinkwater, levensmiddelen, gezondheidszorg…. Troosteloze aanblik! Is de situatie hopeloos? Het is de moeite waard om te bekijken wie wat doet. Wie biedt wat aan?

Sedert bijna twee jaar beheerst het probleem van de heropbouw en/of de heroprichting van ons land de debatten. De Haïtiaanse regering heeft , met een sterke deelname van experten van de IFIs ¹ en van de bilaterale samenwerking, een evaluatie van de schade van de aardbeving (het PDNA ²) geformuleerd en een actieplan (het PARDH ³ ) voorgelegd. Dit werd goedgekeurd door de conferentie van de donateurs aan Haïti op 31 maart 2010 op de zetel van de Verenigde Naties in New York. Het PARDH telt 4 vlakken van « heroprichting » : territoriaal, institutioneel, sociaal en economisch.

RNDDH maakte in mei 2011 een lijvig verslag over de mensenrechten in Haïti na 5 jaar presidentschap van Préval. De mensenrechtenorganisatie toetst de beleidsverklaring van de regering Préval af aan de realiteit. In dit artikel vindt u slechts de korte inhoud. Het volledige verslag vind je als bijlage onder het artikel.

Op 11 januari 2010 leefden de meeste Haïtianen al in precaire omstandigheden en had de zwakke staat zijn burgers al volledig in de steek gelaten. De aardbeving van 12 januari trof dan ook een structureel zeer kwetsbare massa. De vele slachtoffers hebben naar lichaam en geest het gebrek aan medeleven van hun eigen leiders, ja zelfs hun totale onverschilligheid, moeten ervaren.

Adoptie zou eigenlijk niet mogen bestaan. In een ideale wereld zou ieder kind bij zijn eigen ouders opgroeien. Maar helaas lukt dat niet altijd. Voor een weeskind is adoptie de enige uitweg, dat zal geen redelijk mens betwisten. Maar in Haïti gaat het maar heel zelden over weeskinderen.

Uit Une semaine en Haïti (nr. 941, 18/8/2009), over de jaren heeft één van onze beste en meest betrouwbare informatiebronnen, vertaalden we onderstaand interessant stuk over het ontstaan van een “stedelijke landbouw” in Haïti. Op een milieuverantwoorde wijze kippen en konijnen en groenten kweken in de stad, dat is wat er in eerste instantie onder “stedelijke landbouw” moet worden verstaan.

Er is in Haïti sprake van crisis in de landbouw, en van crisis in alles wat het milieu betreft. En de ene crisis heeft duidelijk met de andere te maken.

In het voorjaar leek Haïti een populaire bestemming voor de jetset van de internationale gemeenschap. Ban Ki-Moon, Hillary Clinton, Bill Clinton, de Veiligheidsraad en andere VN-delegaties, Amerikaanse parlementsleden, academicus Paul Collier en verschillende buitenlandse ministers kwamen op blitzbezoek. Met de boodschap dat de Haïtianen nog niet moeten opgeven en dat de “het internationale gezelschap” aan hen denkt. Ban Ki-Moon verklaarde bij zijn bezoek in maart dat Haïti een succesverhaal kan worden dat kan dienen als voorbeeld voor andere landen, de VN en de internationale gemeenschap zolang er maar wordt samengewerkt “als goede vrienden”. Bill Clinton, die de Secretaris-Generaal van de VN vergezelde, zou de rest van de wereld verkondigen dat Haïti een veilig land is om in te investeren.

In 1991 moest president Aristide voor de eerste keer uit Haïti vertrekken (zie hiervoor onze historische dossiers De Aristide-factor, delen 3 en 4 ). In 2004, op het moment dat tweehonderd jaar onafhankelijkheid gevierd werd, herhaalde de geschiedenis zich. Kon ‘Titid’ in 1994 nog terugkeren, dan blijkt er dit keer van een gelijkaardig scenario geen sprake meer te zijn, al zijn er in Haïti nog steeds kleine pro-Aristide manifestaties. Veel geïnteresseerden vragen zich nog altijd af waarom deze voor het Haïtiaanse volk zo belangrijke periode is fout gelopen. Voor definitieve antwoorden zitten we wellicht nog te dicht op de feiten, maar we kunnen wel proberen enige grote lijnen te schetsen.